Дэпартаваныя са шляхецкіх ваколіцаў ў «аддаляныя губерні Расіі» падчас Студзенскага паўстання 1863–1864 гг.
DOI:
https://doi.org/10.32612/uw.2543618x.2016.pp.101-121Słowa kluczowe:
powstanie 1863–1864, deportacja, konfiskata, przesiedlenie, „odległe gubernie Rosji”Abstrakt
W artykule zreferowano temat represji, które dotknęły szlachtę województwa grodzieńskiego za udział w powstaniu 1863–1864 r. Obejmowały one głównie deportacje oraz palenie majątków szlacheckich. Szczuki w powiecie grodzieńskim zostały spalone 24– 25.07.1863 r. (daty podane są wg starego stylu), deportowano 15 rodzin; Jaworówka w powiecie białostockim – spalone 18.08.1863, deportowano 14 rodzin; Penyashki, powiat Pruzhanski – 08.09.1863, 40 osób; Lukowica, powiat bielski – 20.09.1863, 42 rodziny; Prushanka-Baranka, powiat bielski – 24.05.1864, 11 rodzin. W ten sposób wykonano „plan Murawjowa”. Palenie majątków i deportacja mieszkańców w bliskiej perspektywie miała za zadanie zastraszenie szlachty i odsunięcie jej od ruchu powstańczego, by w ten sposób ugasić powstanie. W dalszej perspektywie konfiskata gruntów i nieruchomości miała podważyć stabilność gospodarczą szlachty, żeby nie mogla ona finansować kolejnych buntów. Majątki szlacheckie planowano zasiedlić rosyjskimi ziemianami w celu wzmocnienia „elementu rosyjskiego” w „Kraju Zachodnim”.
Pobrania
Bibliografia
Восстание в Литве и Белоруссии 1863–1864, Москва 1965.
Муліна С., Удзельнікі паўстання 1863 года з Заходняга краю ў заход – несібірскай ссылцы, „Arche” 12/2010, c. 258–268.
Нацыянальны гістарычны архіў Беларусі (НГАБ) у Гродне, ф. 1, воп. 34, с. 2025.
НГАБ у Гродне, ф. 1, воп. 31, с. 57.
НГАБ у Гродне, ф. 1, воп. 6, с. 372
НГАБ у Гродне, ф. 1, воп. 6, с. 507.
НГАБ у Гродне, ф. 3, воп. 6, с. 22.
Радзюк А., Знішчэнне шляхецкіх ваколіцаў на Гродзеншчыне ў 1863–1864 гг., „Arche” 12/2010, c. 151–173.
Katalog miejsc pamięci powstania styczniowego w województwie pod- laskim, Białystok 2013, s. 35.
Pawłowicz E. Wspomnienia. Nowogródek, więzienie–wygnanie, Lwów 1887.
Powierza P., Wspomnienia z Powstania Styczniowego 1863 roku. Testament moralny autora, Białystok 1996.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2016 Uniwersytet Warszawski, Instytut Studiów Interkulturowych Europy Środkowo-Wschodniej

Praca jest udostępniana na licencji Creative Commons Attribution 3.0 Unported License.