Wyspa Krym Wasilija Aksionowa odczytana na nowo

Autor

DOI:

https://doi.org/10.32612/uw.2543618X.2024.pp.229-246

Słowa kluczowe:

Wasilij Aksionow, Wyspa Krym, Rosja, ZSRR, historia alternatywna, antyutopia, Ukraina

Abstrakt

Powieść Wasilija Aksionowa Wyspa Krym (Остров Крым), napisana pod koniec lat 70. w ZSRR i wydana na początku 80. na emigracji, już wówczas zaskakiwała zarówno nieograniczoną fantazją i kreatywnością autora, jak i bogactwem znaczeń i możliwych interpretacji. Dalsza historia Rosji (zwłaszcza rok 2014, gdy nastąpiła aneksja Krymu, oraz 2022, gdy wybuchła wojna w Ukrainie) pozwala dojrzeć w fabule sprzed ponad 40 lat jeszcze inne sensy, które – choć przez autora niezamierzone – są warte podkreślenia jako przejaw ponadczasowości dzieła, a także wizjonerstwa pisarza, dziś już nieco zapomnianego. Powieść Aksionowa stanowi również znakomity przykład dzieła fantastycznego, które dowodzi, że kreowanie nierealnych światów może mieć znacznie głębszy sens niż tylko zabawa intelektualna czy rozrywka. Autor artykułu próbuje odnaleźć znaczenia ukryte na kartach Wyspy Krym i wskazać nowe sensy dopisane przez historię najnowszą. Nowatorskie i uniwersalne jak na owe (ale i obecne!) czasy uniwersum powieści, mające cechy zarówno antyutopii, jak i historii alternatywnej, stwarza w tym względzie olbrzymie pole do popisu. Ponadczasowa konstrukcja fabuły powoduje, że do lektury Wyspy Krym warto wrócić jak do dzieła wybitnego i ponadczasowego, pozwalającego lepiej zrozumieć współczesny sposób myślenia i mechanizmy rządzące polityką i społeczeństwami nie tylko w Europie Wschodniej.

Wyświetlenia: 33Pobrania: 9

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Bibliografia

Aksionow W., Wyspa Krym, tłum. M. Putrament, Warszawa 2001.

Archipelagi wyobraźni, red. E. Łukaszyk, Kraków 2007.

Barmetova I., Tamariskovyy park redkikh zemel’. Beseda s Vasiliyem Aksenovym. „Oktyabr’” 2007, nr 3 [Барметова И., Тамарисковый парк редких земель. Беседа с Василием Аксеновым. Октябрь 2007, nr 3], https://web.archive.org/web/20131219074343/http://magazines.russ.ru/october/2007/3/ba2-pr.html [dostęp: 2.01.2023].

Huxley A., Wyspa. Cień Kształtu, tłum. S.J. Białostocki, Warszawa 2017.

More T., Utopia, tłum. J. Smoczyński, Lublin 1993.

Ostrowski W., Wprowadzenie do „Utopii” [w:] T. More, Utopia. PAX, Warszawa 1954, s. 62.

Slovar’ literaturovedcheskikh terminov, red. S. Belokurova [Словарь литерату-роведческих терминов, ред. С. Белокурова], http://gramma.ru/LIT/?id=3.0 [dostęp: 17.10.2023].

Sovremennaya russkaya literatura, 1950-1990 gody, red. N. L. Leyderman, M. N. Lipovetskiy. Moskva 2003, t. 2 [Современная русская литература, 1950–1990 годы, ред. Н. Л. Лейдерман, М. Н. Липовецкий. Москва 2003, т. 2].

Zorina K., Ostrov Krym: Roman. Vasiliy Aksonov. Obzor. Knizhnyye obzory. „Russkiy zhurnal”, 17 aprelja 1998 [Зорина K., Остров Крым: Роман. Василий Аксёнов. Обзор. Книжные обзоры. „Русский журнал”, 17 апреля 1998]. https://web.archive.org/web/20140422075744/http://old.russ.ru/journal/kniga/98-04-17/zorina.htm [dostęp: 2.01.2023].

Березин В., Крымский оборонный фэнфик. НЛО 2004, t. 70, https://web.archive.org/web/20150709021046/http://magazines.russ.ru:8080/nlo/2004/70/be24.html [dostęp: 2.01.2023].

Przegląd Środkow-Wschodni - okładka 9/2024

Opublikowane

15.12.2024

Jak cytować

Cudowski, T. (2024). Wyspa Krym Wasilija Aksionowa odczytana na nowo. Przegląd Środkowo-Wschodni, 9, 229-246. https://doi.org/10.32612/uw.2543618X.2024.pp.229-246

Inne teksty tego samego autora